نيز در جمله « لنخرجنهم » لام سوگند است . بعد از آنكه مردم سبأ فرمان سليمان ( ع ) را كه فرموده بود : * ( « وَأْتُونِي مُسْلِمِينَ » ) * مخالفت نموده و آن را به فرستادن هديه تبديل كردند و از ظاهر اين رفتار برمىآيد كه از تسليم شدن سرپيچى دارند ، بناچار سليمان كار ايشان را سر برتافتن از فرمان خود فرض كرده ، روى اين فرض ، ايشان را تهديد كرد به اينكه سپاهى به سويشان گسيل مىدارد كه در سبأ طاقت نبرد با آن را نداشته باشند و به همين جهت ، ديگر به فرستاده ملكه نفرمود : اين پيام را ببر و بگو اگر تسليم نشوند و نزد من نيايند چنين لشكرى به سويشان مىفرستم ، بلكه فرمود : تو برگرد كه من هم پشت سر تو اين كار را مىكنم ، هر چند كه در واقع و به هر حال لشكر فرستادن ، مشروط بود به اينكه آنان تسليم نشوند . و از سياق برمىآيد كه آن جناب هديه مذكور را نپذيرفته و آن را برگردانيده است . * ( « قالَ يا أَيُّهَا الْمَلَؤُا أَيُّكُمْ يَأْتِينِي بِعَرْشِها قَبْلَ أَنْ يَأْتُونِي مُسْلِمِينَ » ) * اين سخنى است كه سليمان ( ع ) بعد از برگرداندن هديه سبأ و فرستادگانش گفته و در آن خبر داده كه ايشان به زودى نزدش مىآيند ، در حالى كه تسليم باشند ، سليمان ( ع ) در اين آيه به حضار در جلسه مىگويد : كداميك از شما تخت ملكه سبا را قبل از اينكه ايشان نزد ما آيند در اينجا حاضر مىسازد ؟ و منظورش از اين فرمان اين است كه وقتى ملكه سبأ تخت خود را از چندين فرسخ فاصله در حضور سليمان حاضر ديد ، به قدرتى كه خدا به وى ارزانى داشته و به معجزه باهره او ، بر نبوتش پى ببرد ، تا در نتيجه تسليم خدا گردد ، هم چنان كه به شهادت آيات بعد ، تسليم هم شدند . * ( « قالَ عِفْرِيتٌ مِنَ الْجِنِّ أَنَا آتِيكَ بِه قَبْلَ أَنْ تَقُومَ مِنْ مَقامِكَ وَإِنِّي عَلَيْه لَقَوِيٌّ أَمِينٌ » ) * كلمه « عفريت » - به طورى كه گفته‌اند - به معناى شرير و خبيث است . و كلمه « آتيك » بنا بر آنچه بعضى « 1 » گفته‌اند اسم فاعل است يعنى من آورنده آنم ، ممكن هم هست متكلم وحده از مضارع « اتى ياتى » باشد ، يعنى من آن را برايت مىآورم ، ولى اسم فاعل بودنش با سياق ، مناسبت بيشترى دارد ، چون بر تلبس يعنى اشتغال به فعل دلالت دارد و نيز با عطف شدن جمله * ( « وَإِنِّي عَلَيْه . . . » ) * كه جمله اى است اسمى مناسبتر است . ضمير « عليه » در جمله * ( « وَإِنِّي عَلَيْه لَقَوِيٌّ أَمِينٌ » ) * به « إتيان - آوردن » برمىگردد ، و

--> ( 1 ) روح المعانى ، ج 19 ، ص 202 .